Om te lezen: wat is bloeddruk? Wat is hoge bloeddruk? Voeding en bloeddruk? Waarom thuis de bloedruk meten? Welke bloeddrukwaarden zijn normaal? Welke bloeddrukwaarden zijn normaal? Hoe ontdekt u een te hoge bloeddruk?
Wat is bloeddruk?
Het hart is de pomp van uw lichaam. Bloed wordt door de bloedvaten gepompt doordat het hart zich samentrekt en daarna zich weer ontspant. De druk waarmee het bloed door uw bloedvaten stroomt noemen we bloeddruk. Deze druk is afhankelijk van de hoeveelheid bloed en van de weerstand van de bloedvaten. De bloeddruk drukken we uit in de hoogste waarde en de laagste waarde. De hoogste waarde heet de systolische druk. Dit is de druk die ontstaat bij het samentrekken van het hart. Het zuurstofrijke bloed wordt dan vanuit het hart naar het lichaam gepompt. De diastolische druk is de laagste waarde. Het hartspier is dan in ontspannen toestand tussen twee hartslagen. Het zuurstofarme bloed stroomt dan terug naar het hart. De bloeddruk wordt uitgedrukt in systolische/diastolische druk in mmHg (mm kwik). In normale Nederlandse taal spreken niet van systolische en diastolische waarde, maar van boven- en onderwaarde.
Bloeddruk
Elke persoon heeft een bloeddruk. De waarden van de bloeddruk weet niet iedereen. Dit kunt u alleen te weten komen door uw bloeddruk te meten. 'Meten is weten' gaat hier zeker op. Een te hoge bloeddruk verhoogt de kans op een beroerte en hartkwalen. Het is ongezond als u een te hoge bloeddruk heeft en hier geen behandelmethode met uw arts voor opstelt.
Steeds meer mensen, waarvan de leeftijd toeneemt, hebben een te hoge bloeddruk. De meesten merken niet dat de bloeddruk te hoog is. Mede daarom is het zeer verstandig uw bloeddruk te meten. Waar vroeger de huisarts werd bezocht voor het meten, is dat nu niet meer nodig. Wel heeft de huisarts als basisadvies de bloeddruk te meten naarmate u ouder wordt.
Waarom thuis de bloedruk meten?
Uit onderzoek blijkt dat het thuis meten in de praktijk heel goed gaat. Echter, het vaststellen van een hoge bloeddruk en een behandelmethode moet altijd in samenspraak met uw huisarts gebeuren. In overleg met uw huisarts kunt u een plan opstellen voor de thuismetingen. Wanneer u een hoge bloeddruk heeft en de veranderingen wilt bijhouden is het verstandig zelf te meten. Wanneer er verandering of afwijkingen optreden, dient u contact op te nemen met uw huisarts. Tijdens een bloeddrukmeting bij uw arts kunnen de bloeddrukwaarden 25 - 30 mm Hg hoger liggen dan uw werkelijke bloeddruk. Spanningen voor de meting bij uw huisarts kunnen de waarden beïnvloeden. Wanneer u thuis uw bloeddruk meet heeft u geen last meer van het zogenoemde 'witte jassen hypertensie'. Daarmee is een thuismeting zeer betrouwbaar. Het is aan te bevelen - ongeacht uw gezondheidstoestand - uw bloeddruk regelmatig te controleren.
Welke bloeddrukwaarden zijn normaal?
Men spreekt van een verhoogde bloeddruk indien de diastolische (onder) bloeddruk boven de 85 mmHg en/of de systolische(boven) bloeddruk boven 135 mmHg ligt. In dit geval is het verstandig een arts te raadplegen. Op lange termijn zal een zodanig vehoogde bloeddruk de gezondheid in gevaar brengen door schade aan de bloedvaten. Men spreekt van een te lage bloeddruk indien in rust de diastolische bloeddrukwaarde lager 60 mmHg en/of de systolische bloeddruk lager dan 100 mmHg is. Ook in dit geval is het verstandig een arts te bezoeken indien dit constante waarden betreft.
Zelfs bij een normale bloeddruk is het aan te bevelen de bloeddruk regelmatig te controleren, om zo in een vroegtijdig stadium veranderingen in de bloeddruk te constateren. Indien u onder medische behandeling bent om uw bloeddruk te reguleren, registreer dan uw bloeddrukwaarden door middel van regelmatige zelfmetingen op vaste tijden gedurende de dag (bv ochtend en avond). Laat de resultaten aan uw arts zien. Gebruik de resultaten van de metingen NOOIT om de medicatie, welke door behandelend arts is voorgeschreven, zelf aan te passen.
Wat is hoge bloeddruk?
Uw arts heeft voor hoge bloeddruk een moeilijk woord: hypertensie. De ideale bloeddruk ligt voor gezonde mensen in ieder geval lager dan 140/90 mmHg. Bij een verhoogde bloeddruk zijn soms, maar niet altijd, zowel boven- als onderwaarde verhoogd.
Hoe bemerken we een hoge bloeddruk? Vaak merken mensen niets of niet veel van een hoge bloeddruk. De problemen worden meestal bij een onderzoek door de huisarts ontdekt. Zo blijven dus veel mensen zich onbewust van hoge bloeddruk en dus blijven zo ook onbehandeld. Toch is behandeling belangrijk! Ook als u niets merkt van te hoge bloeddruk. Risicofactoren zoals bijvoorbeeld een verhoogt cholesterolgehalte blijven vaak ook onopgemerkt.
Wat zijn de risicofactoren?
Bij het voorkomen is het goed te kijken naar risicofactoren. En die zijn er. (en we zijn hier niet volledig in het opnoemen van alle risico’s) De eerste is de ‘als uw ouders een hoge bloeddruk hebben’. Daarnaast hebben mannen vaker een hoge bloeddruk. Tot de menopauze zijn er minder vrouwen met een hoge bloeddruk, daarna vormen echter ook de vrouwen een risicogroep. Ook overgewicht is een belangrijke risicofactor. Weinig beweging, roken, alcoholgebruik, te veel zout, gestrest zijn, het kan allemaal leiden tot een verhoogde bloeddruk. Wat zijn de gevolgen van hoge bloeddruk Hypertensie verhoogt de kans op het ontstaan van schade aan uw hart, hersenen, nieren, ogen, bloedvaten etc.
Wat kan je eraan doen?
Het belangrijkste is het vermijden van risico’s die te maken hebben met levensstijl. Dus: stop met roken, werk aan vermindering van overgewicht, geen overmatig alcoholgebruik, meer lichaamsbeweging, sport, minder zout en vet gebruiken.
Hoe ontdekt u een te hoge bloeddruk?
Ontdekken van hoge bloeddruk kan door zelf uw bloeddruk te meten. Als u regelmatig uw bloeddruk meet kunt u uw arts bezoeken als er wijzigingen optreden in de meetresultaten. Schommelingen die optreden in uw bloeddruk worden door uw arts tijdens een éénmalig bezoek niet opgemerkt, maar bij regelmatig meten thuis worden deze schommelingen wel opgemerkt. Ook is de vertrouwde omgeving thuis een betere plek om de bloeddruk op te nemen. Veel mensen hebben bij de arts een verhoogde bloeddruk vanwege het feit dat ze bij een arts op bezoek zijn… Thuis opgenomen waarden kunnen een beter beeld geven van de werkelijke situatie.
Aanbevelingen voor het gebruik van een bloeddrukmeter:
• Raadpleeg voor het zelf-bloeddruk-meten altijd uw arts als u zwanger bent of lijdt aan aritmie of arteriosclerose of als u een pacemaker heeft, omdat dit de meetresultaten kan beïnvloeden en/of gevolgen kan hebben voor uw gezondheid!
• Vermijd eten, drinken (alcohol), roken, sporten en baden voordat u gaat meten.
• Het display voor de hartslag is niet geschikt voor een frequentiemeting van een hartpacemaker.
• Gebruik de meter niet voor baby's, jonge kinderen of personen die niet in staat zijn hun toestemming daarvoor te verlenen.
• Gebruik deze meter uitsluitend voor het meten van de bloeddruk.
• Gebruik geen mobiele telefoon in de nabijheid van de meter. Dit kan een onjuiste werking van de meter tot gevolg hebben.
• Als de meter gedurende een langere periode (circa drie maanden of langer) niet wordt gebruikt, haal dan de batterijen eruit.
• Vervang oude batterijen direct door nieuwe.
• Gebruik geen oude en nieuwe batterijen tegelijk.
• U mag nooit zelf de dosering van door uw arts voorgeschreven medicijnen wijzigen, maar u kunt uw arts helpen bij het vinden van een optimale behandeling door de gemeten waarden te noteren. Als deze waarden ongebruikelijk zijn, moet u uw arts hiervan onmiddellijk op de hoogte stellen.
• Zorg ervoor dat uw handen droog zijn als u de stekker uit het stopcontact haalt.
• Gebruik uitsluitend de originele netadapter die bij deze meter hoort. Het gebruik van een andere adapter kan de meter beschadigen.
• Gebruik alleen het manchet dat behoort bij dit apparaat. U mag er geen andere manchetten op aansluiten.
• De manchet mag uitsluitend om de arm worden gewikkeld.
• Zorg dat de manchet en luchtslang niet worden gevouwen of geplet.
Voeding en hoge bloeddruk
Heeft u een hoge bloeddruk? Dan is het verstandig op uw voeding te letten. Van sommige producten kan uw bloeddruk omhoog gaan. Een bekende boosdoener is bijvoorbeeld zout. Dat er ook voedingsmiddelen zijn die juist goed zijn om te nuttigen wanneer u een hoge bloedruk heeft is misschien wat minder bekend. In dit artikel vindt u een overzicht van de producten die u beter kunt laten staan bij een hoge bloeddruk en die u zonder problemen wel kunt eten.
Vermijd de volgende producten als u een hoge bloeddruk heeft: Alles waar veel zout in zit (zoutjes, chips, drop), blikvoeding en kant-en-klaarmaaltijden (zit vaak veel zout in), alcohol, volle zuivelproducten, vette en zoute vleeswaren.
Eet de volgende producten juist wel als u een hoge bloeddruk heeft: Vegetarische voeding, met name sojaproducten (vegetariërs hebben doorgaans een lage bloeddruk), volkoren producten, gedroogde bonen (niet uit blik), aardappelen, pompoen, fruit rijk aan kalium (banaan, peer, mango, papaya).
Bloeddruk verlagende voeding(stoffen) Uit onderzoek blijkt dat diverse voedingstoffen en producten een bloeddrukverlagend effect hebben.
De meest opvallende zijn: Magnesium (vooral in vis, schelpdieren, garnalen, volkoren producten, sojabonen en andere peulvruchten, avocado, bieslook, spinazie, kool, noten en paddestoelen) Kalium (vlees, kabeljauw, tonijn, volkoren graanproducten, broccoli, aardappelen, rozijnen, zaden, veel soorten groente en fruit ketchup) Bepaalde omega 3-vetten (visolie, haring, zalm, makreel) en omega 9-vetten (olijfolie) Vitamine C (broccoli, paprika, spinazie, kool, citrusvruchten, kiwi, aardbeien) Vitamine B6 (biergist, noten, vis, kip, vlees, linzen, volkoren producten, aardappelen, kool, popcorn, prei) Lycopeen (veel in tomaten, watermeloen, abrikozen, papaya, guave en rode grapefruit) Co-enzym Q10* Antioxidanten (zoals vitamine C, lycopeen, co-enzym Q10 en taurine) Aminozuren (zoals taurine: veel in (inkt-)vis; of arginine: veel in linzen, hazelnoten, walnoten en pinda's) Knoflook en selderie
(* bepaalde cholesterolverlagende middelen, de zgn. statinen, remmen de eigen aanmaak van Q10!)
Meer is beter Een gezonde voeding vormt de basis voor een gezonde bloeddruk, maar door de werkzaamheid van bovengenoemde voedingstoffen kan een supplement een belangrijke aanvulling zijn, zeker wanneer er sprake is van een te hoge bloeddruk in combinatie met een tekort aan vitamines en mineralen. Bovendien bevat onze huidige voeding vaak een tekort van een aantal onmisbare voedingstoffen. Overigens, bovengenoemde stoffen versterken vaak elkaars werking, waardoor een combinatie meestal beter werkt dan het aanvullen van een enkele stof. Oftewel: één plus één is meer dan twee! Verder hebben de genoemde stoffen meestal ook andere gunstige werkingen op het risico van hart- en vaatziekten.
Zout is fout! Een bloeddrukverlagend effect kan vaak ook al worden bereikt door simpelweg het zoutgebruik (waarin veel natrium) te beperken. De meeste mensen hebben niet meer dan 0,5 á 1 gram natrium per dag nodig (is gelijk aan 1 tot 3 gram zout), maar veel mensen krijgen beduidend meer binnen (meer dan 10 gram per dag). Vooral veel bewerkte en kant-en-klaar producten bevatten veel zout! Beter is het om zout te gebruiken met minder natrium, maar toegevoegd kalium en magnesium. Dit zout is ook gewoon in de supermarkt te koop (onder de naam mineraal- of vitaalzout).
Advies Voor een advies op maat over een natuurlijke aanpak van een te hoge bloeddruk, raden wij u aan eerst de lichaamsstatus van bovengenoemde stoffen te laten meten. Dit kan bijvoorbeeld bij een arts die gespecialiseerd is in de werking van voedingstoffen (zoals een orthomoleculair/natuurgeneeskundig arts).
Pure chocola, goed voor hart- en bloedvaten Van chocolade PUUR gaat je bloeddruk omlaag. Onderzoek door de Universiteit van Boston heeft dat uitgewezen. Twintig mensen met hoge bloeddruk werden twee weken lang op een dieet van chocola gezet. De een helft kreeg pure- de andere helft witte chocolade. Alleen pure chocolade zorgt voor bloeddrukverlaging. Dit komt doordat er flavonoïde in pure chocola zit. (niet in witte)
Flavonoïden vormen een grote groep van plantaardige stoffen. Tot nu toe zijn er ruim 4000 soorten flavonoïden beschreven. Flavonoïde is een antioxidant dat de aders wijder maakt, de structuur van de bloedvaten beschermt en gezond houdt waardoor de bloedsomloop goed blijft functioneren. Ook beschermt de stof het lichaam tegen schadelijke processen die ontstaan door het inademen van zuurstof, en stoffen als de vrije radicalen.
Flavonoïden zitten ook in kruiden, soja, rode wijn, fruit, groene thee, peulvruchten appelen, broccoli, boerenkool, blauwe druiven, uien, wortelen, tomaten, sinaasappelen, spruitjes, koolsoorten, broccoli en knoflook. Daarom is het zo belangrijk dat we veel groenten en fruit eten.
Amerikaanse wetenschappers waarschuwen er dan ook voor dat pure chocolade weliswaar gezond kan zijn, maar dat je er ook weer niet teveel van moeten eten, omdat het nu eenmaal veel vet, suiker en calorieën bevat. En overgewicht is nu juist weer slecht voor hart- en bloedvaten.
